Hơn 10.000 người dùng tham gia Unwrapped để thương mại hóa dữ liệu Spotify, khiến nền tảng phản ứng mạnh vì lo ngại vi phạm chính sách và thương hiệu Wrapped.
Trong nhiều năm qua, “Wrapped” – tính năng tổng kết thói quen nghe nhạc cuối năm – đã trở thành điểm nhấn quen thuộc của Spotify. Tuy nhiên, một bộ phận người dùng không còn muốn chờ đợi những cải tiến từ nền tảng này mà tự tìm cách khai thác dữ liệu cá nhân của mình bằng công cụ AI.
Từ đầu năm 2025, hơn 18.000 người đã tham gia vào Unwrapped, một cộng đồng do nền tảng dữ liệu phi tập trung Vana hỗ trợ. Người dùng đồng ý gom dữ liệu và cho phép bán lại cho các nhà phát triển AI nhằm tạo ra những cách phân tích mới mẻ hơn về thói quen nghe nhạc. Thương vụ đầu tiên diễn ra vào tháng 6, khi khoảng 10.000 thành viên bán dữ liệu “sở thích nghệ sĩ” cho công ty Solo AI với giá 55.000 USD. Trung bình mỗi người chỉ nhận khoảng 5 USD bằng token tiền mã hóa, nhưng theo nhà sáng lập Vana, đây là minh chứng cho thấy dữ liệu cá nhân thực sự có giá trị khi được chia sẻ theo nhóm.
Spotify nhanh chóng phản ứng. Hãng cho biết đã gửi cảnh báo đến Unwrapped, cáo buộc nhóm này vi phạm chính sách phát triển ứng dụng và có thể ảnh hưởng đến thương hiệu Wrapped. Spotify khẳng định người dùng có quyền tải dữ liệu cá nhân, nhưng không được phép thương mại hóa hoặc bán lại dữ liệu thông qua bên thứ ba.
Trong khi đó, nhóm Unwrapped bác bỏ cáo buộc, nhấn mạnh rằng họ chỉ cung cấp hạ tầng cộng đồng để người dùng toàn quyền kiểm soát và hưởng lợi từ dữ liệu của chính mình. Theo họ, việc chia sẻ dữ liệu không hề lấy đi lợi ích của Spotify, mà đơn thuần là trao quyền cho người dùng.
Tổ chức Electronic Frontier Foundation (EFF) cũng đưa ra quan điểm: mặc dù phản đối việc biến quyền riêng tư thành hàng hóa, song khẳng định người nghe phải có toàn quyền quản lý và xuất dữ liệu âm nhạc của họ.
Tuy nhiên, Unwrapped hiện gặp khó khăn khi bị cho là vướng trở ngại kỹ thuật từ phía Spotify, khiến quy trình nhập dữ liệu phức tạp và giới hạn số lượng thành viên mới mỗi ngày.
Dù còn nhiều tranh cãi, xu hướng “người dùng tự định đoạt dữ liệu” được xem là tín hiệu cho thấy sự thay đổi trong cách nhìn nhận về quyền riêng tư. Với Unwrapped và Vana, dữ liệu nghe nhạc không chỉ để giải trí mà còn có thể trở thành công cụ để xây dựng những hệ thống AI minh bạch, phi tập trung và hướng tới lợi ích chung.
